معرفي من
|
حامد بخشي عضو هيات علمي جهاد دانشگاهي مشهد و دانشجوي دكتراي جامعه شناسي اقتصادي و توسعه در دانشگاه فردوسي مشهد است. موضوعات تحقيقاتي مورد علاقه او به لحاظ روش شناختي، مطالعات اسنادي به ويژه تحليل محتواي رسانه ها و به لحاظ نظري، جامعه شناسي فرهنگي است. در حال حاضر در برخي دانشگاه هاي شهر مشهد مشغول به تدريس است.
|
|
بررسی کتاب «سرمایه اجتماعی» نوشته جان فیلد
احمدرضا اصغرپور ماسوله
چکیده مقاله:
|
کتاب سرمایه اجتماعی دارای 5 فصل است. فصل اول به عنوان مقدمه قصد آن دارد که خواننده را با فضای مفهومی کتاب آشنا سازد. نویسنده در همان ابتدای کناب به سادگی مفهوم سرمایه اجتماعی را در دو کلمه «اهمیت روابط» خلاصه می کند. این که افراد در جامعه از طریق روابط اجتماعی به هم متصل شده اند و مجموعه روابط اجتماعی هر فرد، شبکه اجتماعی او را تشکیل می دهند.
فصل دوم کتاب بررسی قدرت شبکه های اجتماعی نام دارد. در این فصل مروری بر پژوهش¬های که در حوزه های گوناگون درباره سرمایه اجتماعی صورت گرفته است، انجام شده است.
در فصل سوم مولف قصد دارد سوی تاریک سرمایه اجتماعی را بررسی کند. بارزترین مثال سوی تاریک سرمایه اجتماعی، شبکه روابط قوی است که در میان دسته های بزهکار وجود دارد. در واقع در اغلب مواقع، سرمایه اجتماعی برای صاحبان آن مفید است، اما آن چه از آن به عنوان سوی تاریک سرمایه اجتماعی یاد می شود، پیامد وجود سرمایه اجتماعی در میان گروهی اندک برای اجتماع بزرگ تر است. به این ترتیب هرگونه همکاری صمیمانه میان افراد عضو یک شبکه می تواند برای کسانی که از عضویت در آن شبکه محروم هستند، زیان بار باشد. هیچ کدام از مولفان اصلی در حوزه سرمایه اجتماعی نسبت به سوی منفی آن بی توجه نبوده اند.
در فصل چهارم به بررسی سرمایه اجتماعی در جهان مدرن و پسامدرن پرداخته شده است. تغییرات تکنولوژیک پرشتاب همگان را متحیر کرده است و چیزی که مانوئل کاستلز آن را جامعه شبکه¬ای می نامد، رخ داده است. فن آوری، تاحد زیادی توانایی انسان را برای کنترل سرنوشت خود و البته تخریب سرنوشت خود افزایش داده است. در چنین جهانی بسیاری از همکاری های اجتماعی در حال تغییر هستند. اما به عقیده مولف از اهمیت روابط غیررسمی هنوز کاسته نشده است. ماکس وبر دیوان سالاری را یکی از ویژگی های جامعه مدرن می داند. مزیت دیوان سالاری آن است که امور را از حالت شخصی خارج می کند و امکانات برابری را در مقابل مقررات در اختیار افراد قرار می دهد. اما امروزه آن چه برخی آن را سرمایه داری بی سازمان می خوانند، جانشین سرمایه داری دیوان¬سالارانه شده است.
در فصل پنجم به بررسی سرمایه اجتماعی به عنوان یک سیاست اجتماعی پرداخته شده است. سرمایه اجتماعی از ابتدا رابطه نزدیکی با سیاست اجتماعی و برنامه ریزی اجتماعی داشته است. گواه این ادعا توجهی است که سازمان های بین المللی تاثیرگذار مانند بانک جهانی و سازمان همکاری های اقتصادی و توسعه به آن کرده اند. تاثیرات این ایده را می توان در میان سیاستمداران راه سوم و به خصوص تونی بلر در بریتانیا یافت.
در فصل آخر کتاب که نتیجه گیری نام دارد، مولف به جمع بندی مطالب ارائه می پردازد. دیدگاه های منتقدانی بیان شده است که اصولا با به کار بردن اصطلاح سرمایه اجتماعی مخالف هستند. در جواب، مولف با ارجاع به تعریف کلاسیک کلمن از سرمایه اجتماعی خود را مجاز به کاربرد این ترکیب می داند. از سوی دیگر برخی منتقدان می گویند اصلا نیازی به کاربرد این واژه جدید نیست چرا که قبل از این همین مباحث مورد توجه بوده و بررسی شده اند. این منتقدان می گویند مبدعان سرمایه اجتماعی تنها نام جدیدی را آورده اند، چیزی به آن نیافروده اند. اما نویسنده معتقد است که ترکیب سرمایه اجتماعی زمینه بوجود آمدن نگاهی جدید به مساله بوده است. مولف تاکید می کند که سرمایه اجتماعی سازه¬ای رابطه¬ای است. سرمایه اجتماعی در جایی مفید است که روابط بین فردی و ارزش های مشترک وجود داشته باشند. مولف دوباره اشاره ای کوتاه به انواع سرمایه اجتماعی و پیامدهای ناخوشایند برخی انواع آن می کند. در نهایت مولف دوباره بر تغییر روابط در جهان معاصر تاکید می کند و می گوید از آن جایی که ویژگی روابط در جهان امروز مهارت های عقلانی و بازاندیشی است، پس باید به فکر آموزشی جامع برای کودکان و بزرگسالان بود.
|
کلید واژه ها: سرمایه اجتماعی، پاتنر
نظرات شما
در مورد این مطلب نظر بدهید.
|
بازديدكنندگان
بازديدكنندگان امروز: 344 بازديدكنندگان ديروز:757 مجموع بازديدها: 859506
كاربران برخط
در حال حاضر 0 كاربر عضو برخط.
کاربر ميهمان خوش آمديد عضوشويد.
|