به نظرم نظریه پارسنز این ایراد را دارد که نه تنها در ابتدا مبتنی بر تجربه آغاز نمی کند، بلکه و از آن مهمتر این نظریه فارغ از تجربه اجتماعی به طور نظری قابلیت بسط دارد. نظریه پارسنز بر روی اصول سیستم ها و کارکردهای ذاتی آنها کار می کند. از دیدگاه این نظریه، جامعه خصلت نظام مند یا سیستمیک دارد. بنابراین، مانند هر سیستم یا نظام دیگری باید کارکردهایی را که یک سیستم برای بقای خود نیاز دارد ایفا کند.

هدف غایی زندگی به لحاظ موقعیت مقصد، «کمال» است و به لحاظ ادراک فردی چیزی جز «لذت» نمی تواند باشد. یعنی از نظر فرد ادارک کننده، همه کنش های انسان در نهایت برای رسیدن به لذت و سرخوشی است و نیل به کمال نیز برای فرد لذت را به همراه خواهد داشت. حتی شاید درست تر باشد بگوییم کمال را هم انسان به این خاطر می خواهد که برای او لذت بخش است.

از زمان ظهور اولین شبکه های ماهواره ای تا کنون که شبکه های ماهواره ای فارسی زبان رشد و نمو فراوانی یافته اند، یکی از برچسب های رایج در مورد شبکه های ماهواره ای این بوده که این شبکه ها موجب ترویج بی بند و باری اخلاقی، اباحه گری و فساد اخلاق جامعه – به خصوص جوانان- شده اند. وجود فیلم ها و سریال ها، ویدئو- موزیک(نماهنگ) ها در این شبکه ها نمایش دهنده سبک زندگی و روایت هایی است که با فرهنگ بومی ما سازگار نیست. روایت عشق های بیرون خانواده، روابط جنسی خارج از زناشویی(هر چند به نتایج منفی منجر شود)، روابط آزاد و اختلاط دختران و پسران، سبک پوشش و حجاب شخصیت های تلویزیونی، همه و همه پدیده نوینی تصور می شوند که مولود دهه های اخیر در جامعه ما است و چنین محتواهایی بر رفتار و زندگی افراد جامعه تاثیرات سوئی می گذارد.

از یک رویکرد تکثرگرایانه به مقوله دین و دینداری، می توان اصطلاح «سبد دینداری» را مطرح نمود. در این استعاره دین به مثابه باغی از میوه ها یا محصولات گوناگون در نظر گرفته شده است که هر فردی مبتنی بر ارزش ها و گرایش های خود، سبد دینداری خود را پر می کند. در این نگاه مسلما محتوای سبد دینداری هیچ دو فردی یکسان نیست، اما نمی توان گفت که این افراد «دیندار» نیستند.

معمولا سیاستگذاران فرهنگی به تغییر فرهنگ جامعه در جهت آنچه «ارزش های حقیقی» می دانند علاقه دارند و در این راستا کوشش می کنند. این مساله در جوامع ایدئولوژیک که حاکمان به یک ایدئولوژی خاص(دینی یا غیر دینی) سرسپردگی دارند شدیدتر می شود و بعضا تحت نام «مهندسی فرهنگی» مطرح می گردد. منظور از مهندسی فرهنگی تغییر حساب شده فرهنگ جامعه از وضعیت موجود به وضعیت مطلوب در یک روند کنترل شده و زمان مند است. در جامعه ما نیز مهندسی فرهنگی به عنوان یک امر مطلوب از جانب سیاستگذاران مطرح شده و در این راستا حتی نشریه ای نیز تحت این نام منتشر می شود. اما سوال اینجا است که آیا اساسا مهندسی فرهنگی ممکن است یا غیر ممکن؟

طرح پژوهشی توسعه زیارت و مباحث آن در گام اول این بحث را پیش می کشد که شهر زیارتی چیست و چه تعریفی می توان از آن ارائه داد. رویکردهای مطالعات گردشگری عمدتا شهر زیارتی را دارنده یک جذابیت گردشگری خاص می دانند که موجب نوعی گردشگری ویژه(گردشگری زیارتی) می شود. با این حال بایستی تفاوتی نیز بین شهر زیارتی و شهر مذهبی گذارد.

در مورد موضوع مورد مطالعه جامعه‌شناسی نظرات مختلفی ابراز شده و از آغاز تاسیس این رشته تا کنون، مورد بحث و اختلافات زیادی بوده است. از شاخص ترین این اختلافات، تفاوت نظر دورکیم با ماکس وبر است که اولی موضوع جامعه‌شناسی را چیزی به نام «واقعیت اجتماعی» می دانست و دیگری با رویکردی نام گرایانه آن را تا حد بررسی «کنش اجتماعی» به سطح آنچه جامعه‌شناسی خرد نامیده می شود، می رساند. هر چند امروزه معمولا سعی می شود که جنبه های خرد و کلان جامعه‌شناسی در نظر گرفته شود و این نکته در تعریف علم جامعه‌شناسی نیز لحاظ گردد، ولی همچنان تعاریفی که از موضوع این رشته ارائه می شود به یک همگرایی نهایی نرسیده است و این مساله را می توان با مراجعه به کتاب های مبانی جامعه‌شناسی به راحتی دریافت.

مشخصه آنچه معمولا تحت عنوان فیلم های داستانی نامیده می شوند، پیگیری یک روایت از ابتدا تا انتهای فیلم است. هر روایتی متشکل از شخصیت هایی است که داستان بر محوریت آنها شکل می گیرد، اتفاقاتی که برای این شخصیت ها اتفاق می افتد و نحوه واکنش آنها به این رخدادها. در واقع در هر روایتی تز شخصیت وجود دارد، آنتی تز رخداد یا اتفاق وجود دارد، و سنتزی که حاصل نحوه مواجهه شخصیت با اتفاق است و خود رخداد بعدی را رقم می زند.

اول اینکه مبنای پاسخگویی به این سوال، تعریفی است که من در یادداشت قبلی از فیلم اجتماعی ارائه داده ام. مسلما مدعی این نیستم که این تنها تعریف یا شاید بهترین تعریف است. از دیدگاه تعامل گرایی می توان به هر فیلمی که تعامل های اجتماعی رو محور اصلی فیلمش قرار می ده، فیلم اجتماعی گفت. اما ثمره این نوع نگاه و یادداشت نویسی آن است که یک خط مجزایی از نقد اجتماعی فیلم ترسیم شود که راه و شیوه خود را از نقد نویسی سینمایی فیلم جدا کند و دارای مبانی نظری خودش باشد.